ولى اگر شوهر دوم او زنده باشد بايد اين كار با اجازه و اذن او صورت بگيرد . س 1277 : امروزه مىتوان تخمكهايى را كه در خارج از رحم بارور شده‌اند در مكانهاى مخصوصى بطور زنده نگهدارى كرد و در صورت نياز آنها را در رحم صاحب تخمك قرار داد ، آيا اين كار جايز است ؟ ج : اين عمل فى نفسه اشكال ندارد . تغيير جنسيّت س 1278 : برخى از افراد در ظاهر مذكَّر هستند ولى از جهات روحى و روانى ويژگيهاى جنس مونّث را دارند و تمايلات جنسى زنانه در آنان بطور كامل وجود دارد و اگر مبادرت به تغيير جنسيت نكنند به فساد مىافتند . آيا معالجه آنان از طريق انجام عمل جراحى جايز است ؟ ج : عمل جرّاحى مذكور براى كشف و آشكار كردن واقعيت جنسى آنان اشكال ندارد ، به شرطى كه اين كار مستلزم فعل حرام و ترتّب مفسده‌اى نباشد . س 1279 : انجام عمل جراحى براى الحاق فرد خنثى به زن يا مرد چه حكمى دارد ؟ ج : اين كار فى نفسه اشكال ندارد ، ولى واجب است از مقدمات حرام پرهيز شود . تشريح ميّت و پيوند اعضا س 1280 : بررسى بيماريهاى قلب و عروق و برگزارى سلسله مباحث راجع به آن ، براى كشف مسائل جديد ، مستلزم دستيابى به قلب و عروق افرادى است كه از دنيا رفته‌اند ، تا معاينه و آزمايش بر روى آنها انجام شود ، با توجه به اينكه آنان بعد از آزمايشات و بررسىها بعد از يك روز يا بيشتر اقدام به دفن آنها مىكنند ، سؤال اين است : 1 - آيا انجام اين بررسىها بر روى جسد فرد مسلمان جايز است ؟ 2 - آيا دفن قلب و عروقى كه از جسد ميّت برداشته شده‌اند ، جدا از آن جسد ، جايز است ؟ 3 - با توجه به مشكلات دفن قلب و عروق بطور جداگانه ، آيا دفن آنها همراه با جسد ديگر ، جايز است ؟ ج : اگر نجات نفس محترمى يا كشف مطالب جديد علم پزشكى كه مورد نياز جامعه است و يا دستيابى به اطلاعاتى راجع به بيمارى كه زندگى مردم را تهديد مىكند ، منوط به آن باشد ، تشريح جسد ميّت اشكال ندارد ، ولى واجب است تا حد امكان از جسد ميّت مسلمان استفاده نشود و اجزايى هم كه از جسد فرد مسلمان جدا شده‌اند ، در صورتى كه دفن آنها با جسد ، حرج يا محذورى نداشته باشد واجب است با خود جسد دفن شود و الَّا دفن آنها بطور جداگانه و يا با جسد ميّت ديگر جايز است . س 1281 : آيا تشريح براى تحقيق در علت مرگ در صورت مشكوك بودن ، مانند شك در اينكه ميّت بر اثر سم مرده يا خفگى و يا غير آن ، جايز است يا خير ؟ ج : اگر كشف حقيقت متوقف بر آن باشد ، اشكال ندارد . س 1282 : تشريح جنين سقط شده در تمامى مراحل عمرش ، براى دستيابى به اطلاعاتى در